Yunanca "geo" "yer" ve "graphein" "yazmak" sözcüklerinden türeyen yaşanılan yerin yazılması veya bilimi anlamında "coğrafya" sözcüğü kabaca "yer yüzü bilimi" veya "yaşanılan yer bilgisi" manasında kullanıla geldi… Bu durum birkaç bin yıllık gelenek. Bu gelenek yaklaşık on yıldır hızla değişmekte… Hatta denilebilir ki "coğrafya" biliminin yanı sıra "tarih", "ekonomi", "sosyoloji", "işletme", "meteoroloji", "şehircilik", "taşımacılık", "lojistik" vb. gibi bilimlerin de sınırları birbirinin içine girmiş bulunmakta.

    Yeni "coğrafya" kavramının içeriği insan teninin, vücudunun bittiği yerden başlayacak kadar ayrıntı ile uğraşır hale gelmiş ve genişlemiştir. Yani coğrafya tüketici kimliği ile "birey"in giydiği, kullandığı ekonomik bir ürün olan iç çamaşırını, göze takılan güneş gözlüğünü de kapsayacak kadar "birey"e yaklaşmış ve hatta onu kuşatmıştır. Bu durum bilgi çağı teknikleri ile ekonomik ayrıntıyı ön plana çıkarabilecek bir imkâna sahip olabilme kabiliyetinin sonucudur... Yani tanımlı standart, lokal ve global bilginin kullanılmasının ürünüdür.

    Artık yeni dönemde canlı bedenimizin ve tenimizin dışında kalan tüm alanlar "coğrafya" olmuştur… Ve "marketing"in hizmetine sunulmuştur.

    GPS teknikleri ve Optimizasyon

    Telekomünikasyon teknolojilerinin gelişimi yaşadığımız "dünya" üzerinde yani geniş anlamda "coğrafya"da her biri "tüzel" kişilik olan "firma"ların, "fabrika"ların, "kurum"ların, "dernek"lerin, "parti"lerin, "vakıf"ların, "sendika"ların vb. tüm toplumsal yapılanmaların faaliyet gösterdikleri dış dünya ile olan ilişkilerinde birbiri peşi sıra büyük değişiklikler yaratmaktadır. Artık insanoğlu "en kısa zamanda en az harcama yaparak en çok yararı elde etme" konusunda bir sınırsızlıkla karşı karşıyadır.

    Bu arayışın kapsamına tek başına bir "hukuki" ve "üretici/tüketici" kimliği ile "birey" de dâhil olmuştur. Birey'in ne kadar dâhil olacağının sınırları "hukuk, ahlak ve akıl" kriterleri ile yaşayacağımız çağın en önemli sorunlarından biri olacaktır. İnsanlık bu teknolojik değişikliklerin yaşanmaya başlamasını 1989'da "soğuk savaş"ın bitmesine borçludur. "Coğrafya" kavramının geleneksel manasını değiştirmesi de bu tarihten sonra oluşmaya başlamıştır.

    Şeytan Ayrıntıdan Ancak Vazgeçerek Kurtuldu

    Bu teknik değişiklikler, coğrafya alanının genişlemesi, giderek daha da küçük parçalarla üretimin, satışın, hammadde temininin ve müşteri memnuniyetinin firmalar açısından en ince ayrıntısı ile takibine imkân vermektedir. Dün "şeytan ayrıntıda gizlidir" diyen insanoğlu telekomünikasyon teknikleri geliştikçe daha çok "denetimi zor coğrafyalar"da saklanabilen ayrıntılardan da korkmamaya başlamış, hatta bu alanları ölçebilme konusunda yeni imkânlar elde etmiştir. Bu nedenle ERP'nin bir firma için tek başına sunduğu çözümler "coğrafya" ve zorunlu olarak "ayrıntı" ile buluşmuştur.

    Bu yeni durumda teknoloji insanoğlunu özellikle 1 Mayıs 2001'den itibaren dünyanın tüm coğrafyalarını kapsayacak biçimde üretim ve tüketim için gerekli her tür rasyonel kararları alabilme gücüne ulaştırmış bulunmaktadır. Çünkü bu tarihte insanoğlu gökyüzündeki askeri amaçlarla kullanılan uydulardan aldığı koordinatlarla sivil amaçlı kullanma hakkını elde etmiştir. Süper devletler sahibi oldukları uyduların yaydığı koordinatları askeri sebeplerle saptırmama, bu bilgileri sivil hayata açma kararlarını uygulamaya sokmuşlardır. Sivil hayatta kullanılmaya başlayan yeni coğrafi bilgi (koordinat bilgisi) real time ve ışık hızında bilgi iletilmesini ve coğrafyanın izlenmesini sağlayacak bir bilgi alt yapısını insanlığa sunmuştur.

    Bilginin Yeni Adresi Global Tanımlı Koordinat

    Yeni durumda dünyayı küresel köye çeviren bu bilgi alt yapısını adına WGS 84 denilen bir harita çizme projeksiyonu sağlamıştır. Bu projeksiyon üzerinde bütün insanlık real time bulundukları koordinatlarda farklılıklarını fark ettirecek bir bilgi üretme tekniğine sahip olmuşlar ve ürettikleri bilgileri üretilen koordinatına koyabilmişlerdir. Böylece ikisi birlikte geo-marketing'in emrine girmişlerdir. Bu durum da firmalarda ERP için yapılan tüm çalışmalar da kullandıkları "ürün", "hizmet", "mali değer", "şube bilançosu", "merkez büro analizleri" vb. gibi standart ve coğrafi açıdan sınırları tanımlı firma bilgileri ile WGS 84 projeksiyonu üzerinde yer alan global koordinat bilgisi de bütünleşmiş olmaktadır. Bu bütünleşmeye de Geo-ERP' denilmektedir.

    Koordinatı Standart Bilgi ile İlişkilendirmek:

    WGS 84 üzerinde herhangi bir ülkede coğrafyanın üstünde yer alan ekonomik ve ticari değerler taşıyan her ürünle ve hizmetle real-time ölçülebilir, kavranabilir, algılanabilir hale gelmesinin ve dünyanın her köşesinin "küresel köy" diye adlandırılmasının altında yatan bu teknik değişim projeksiyon ortamıdır. Bu ortamda;

  1. ürün bilgilerin standart kodlanmış

  2. hizmet bilgilerinin standart ve kodlanmış

  3. adres bilgilerinin de standart ve kodlanmış

    olması gerekmektedir. Bu standartlar olmaz ise ne geo-marketing yapabilmek, ne geo-ERP yapabilmek, ne bilgileri karşılaştırabilmek, ne global olabilmek, ne optimizasyon yapabilmek mümkün olamaz. Bu kaçınılmaz olarak PC'lere "bilgi" değil "veri" yüklemek, yükledikçe de "giderek çöpe dönüşecek bir kirlenmeyi sağlamak" anlamında sonuçlanacaktır. "Bilgi çağı" öyle bir ilişkiler çağıdır ki tek başına kurtuluşun önü kesinlikle kapanmıştır.

    Sinerji Yaratmanın Global Koşulları

    Standart ve tanımlı bilgi kullanan sistemler böylece dünya üzerindeki tüm tüzel kişiler ülke farkı olmaksızın WGS 84 üzerinde;

  - "girdi-hammadde temini"nin hangi coğrafyadan ve hangi zamandan yapılacağı sorusundan başlayarak,

  - iş gücünün üretim merkezine geliş ve gidişlerinin planlanmasına,

  - satışların hangi coğrafyalarda (yol, satış noktası, depo, mağaza, şube yetki sınırları, bölge yetki sınırları vb.) ne kadar yapıldığına,

  - hangi coğrafyada (satış bölgesinde) oturan/yaşayan müşterilerin ne tür nitelikleri bulunduğunun tespitine ve pazarda satışa sunulan malın niteliklerine göre nerelerde (satış noktası veya satış bölgesi) bulundurulması gerektiğine

  - üretim, satış, pazarlama faaliyetlerinin zaman-mekan ilişkisinin kurulmasına vb. birçok "ayrıntı"yı ışık hızında geo-marketing amaçlı analiz edebilme ve analizler sonucu da planlama yetenekleri içine alabilme gücüne sahip olabilmişlerdir. Böylece başlayan yeni teknolojik dönem tüm dünyada;

    "tüzel kişi - birey" <> "tüzel kişi- tüzel kişi" arasında kurulan ve bugüne kadar insan soyunun hiç alışkın olmadığı ölçüde daha rasyonel, ölçülebilir, karşılaştırılabilir ve en optimum olanın en global ölçeklerde uygulanabileceği bir ortamın yaratılmasına imkan vermiştir. Bu yeni dönemin Geo-Marketing işlemlerinin bilgi alt yapısının kuruluşunun temelidir.

    Ufuk Çizgisi Değişti

    Bu durum son yıllarda "kurumsal kaynak planlaması" (ERP) adı altında firmalarda yapılan bütün çalışmaların en geniş anlamda "yeryüzünün toplam alan büyüklüğü" ile örtüşen bir "coğrafya" ile ilişkilendirilmesinin de önünü açmıştır… Bütün dünyada bu örtüşme birebirdir. Yani tam bir özdeşlik halidir… Artık siyasi sınır ile tel örgülerin ilişkisi yoktur. Kalmamıştır. Çünkü yeni teknoloji insan soyunun yeni kararlar alabilmek ve bilgi üretmek için kullandığı temel bir kavram olan "ufuk çizgisi"ni kökten değiştirmiştir… Eskiden "insan"ın bulunduğu koordinatın yüksekliğinden bakınca göz hizasında görebildiği en geniş çember alan olan "ufuk çizgisi" kavramının bir manası kalmamıştır. Artık Meksika City'de, Tokyo'da, Delhi'de, Moskova'da Malatya'nın veya Hakkarili "Mehmet"in ufuk çizgisi içindedir. Tabi bunun tersi de tüm gücüyle geçerlidir.

    Tahsin Yılmaz
    Bilgiişlem Uzmanı ve İşletme Yönetimi Danışmanı


TAHSİN YILMAZ KİMDİR?

Tahsin Yılmaz 1988 yılından bu yana bilişim sektöründe hem bilişim gerekleri uygulama ve geliştirme hem genelde işletmecilik ve özelinde pazara müdahale konularında çalışmıştır.

Programcılık, öğretmenlik ve işletmecilik branşlarında 1994 yılı sonuna kadar yürüttüğü çalışmalarını, 1995 yılı başından itibaren işletmecilik (organizasyon, pazara müdahale, satış-gerçekleştirme, ürün ve hizmet yönetimi) başlığında topladı. 1999 itibariyle hem dünya ve ülkemiz pazarlarının hem teknolojinin başat gündemleriyle ortak olan bilişim sektörünün gündemlerine yoğunlaştı. Bu sayede, bilişim sektörünün müşterisi olarak muhatap aldığı birçok işletmenin: ERP, Entelektüel Sermayenin Yönetilmesi ve Ölçülmesi, Yeni İş Alanları Geliştirme, Veri Bankacılığı; Karşı-pazarlama stratejisi geliştirme; KOBİ eforları ve sorunları üzerinde tecrübe sahibi oldu. Bu birikimini www.haritasitesi.com gibi bir "Türkiye'yi digital platforma taşımak" fonksiyonlu ürün ve hizmetle son tarihlerde somutlaştırdı. KARŞI-PAZARLAMA, COĞRAFİK YAKLAŞIMLA KURUMSAL KAYNAK PLANLAMA (GEO-ERP), BİLGİİŞLEM FORMASYONU, GEO-MARKETİNG başlıklarında YÖNETİCİLİK SEMİNERLERİ sunmaktadır.