logo

“Lisansüstü Eğitim İçin Öneriler”

Erkut Altındağ

Erkut Altındağ
erkutaltindag@gmail.com
“Lisansüstü Eğitim İçin Öneriler”

İçinde bulunduğumuz yüzyıl, ‘bilgi çağı’ olarak adlandırılıyor. Yeni bilgiler inanılmaz bir hızla çoğalırken, onlara ulaşma yolları da giderek artıyor. Artık üniversite mezunu olmamız yetmiyor. Lisans derecesi artık çok kıymetli değil. Bir çok şirket ilanlarında yüksek lisans mezunu olma şartı aramaya başladı. (Gerçi bazı şirketler bir hata yapıyor, iş profesyonelliği ile akademik kariyeri karıştırıyorlar, pazarlama işi için bile doktorasını yapmış personel isteyen şirketler var.)

Peki yüksek lisans okuyabilmeniz için neler yapmanız gerekiyor? Öncelikle yüksek lisans yapma niyetiniz olmalı! Çünkü bu dışarıdan zorlamayla yapılacak bir iş değil. İkinci olarak da LES adı verilen “Lisansüstü Eğitim Sınavı”na girmeniz gerekiyor. Bu sınava bir sene içerisinden herhangi bir lisans programından (4 senelik) mezun olabilecek durumda olanlar ve tüm lisans mezunları girebiliyor. Yani mezun olmuş olma şartı yok, 4. sınıfta okuyorsanız da bu sınava girebilirsiniz.

Bu sınav ne işinize yarayacak, kazanırsanız istediğiniz okulda hemen master olarak da adlandırılan yüksek lisansa başlıyor musunuz? Eğer bu sınavdan barajı geçerseniz yüksek lisans eğitimi kazanmış olmuyorsunuz. Sadece üniversitelere yüksek lisans programları için başvurabilme hakkı elde ediyorsunuz. Yani pasaport almak gibi, başka ülkelere gidebilirsiniz ama pasaportun yanında uçak biletleri gelmiyor. Gidip bir havayolu şirketinden almanız lazım.

Bir yıl içerisinde Mayıs ve Aralık olmak üzere iki defa gerçekleştirilen LES sınavında 80 puan üzerinden en az 45 almanız lazım ki, daha sonra elinizdeki sınav sonuç belgesiyle istediğiniz yere mülakatlar için başvurabilesiniz. Biraz bu sınavın içeriğinden bahsedelim; sınav Türkçe ve Matematik olmak üzere iki bölümden oluşuyor. Türkçe (sözel) bölümde bol bol paragraf sorusu var. Bunların hepsi çok zor olmamakla birlikte uzun ve en az iki şıkkı birbirine çok yakın sorular. 80 sorunun yaklaşık 60’ı paragraf sorusu olarak geliyor. Bu da şu demek; yaklaşık 50 farklı konuda paragraf okuyacaksınız. Kafanızın karışmaması biraz zor. 90 dakikada 80 soru çözmek için öncesinden bol bol pratik yapmanız gerekiyor. Yaklaşık 20 soru da mantıksal analiz sorusu olarak karşınıza çıkacak.

Matematik (sayısal) bölümde 20-25 kadar soru herkesin kolaylıkla yapabileceği tarzda. Diğer sorular giderek zorlaşan bir yapıda verilmiş. 10 soru da geometriden çıkabilir. Unutmayın, sorular bilgi ağırlıklı değil; soru pratiğinizi ölçmeye yönelik! 80 puan üzerinde 45 almanız gerekiyor ama 3 puan türü var. Bunlar sözel, sayısal ve eşit ağırlıklı. Eğer sayısal bir lisans bölümü bitirmemişseniz, büyük ihtimalle eşit ağırlıklı puan türü işinize yarayacak. Puanınız siz isteseniz de istemeseniz de her 3 puan türünde de hesaplanıyor.

Evet, LES sınavına girdiniz ve barajı geçtiniz. Artık üniversitelere mülakat için başvurma hakkınız var. Hangi bölümde yüksek lisans yapmak istiyorsanız, istediğiniz üniversitenin ilgili enstitüsüne elinizdeki LES puanı başta olmak üzere, Diplomanız ve transcript’iniz ile başvurmanız gerekecek. (Bunların noter tasdikli suretleri ile birlikte başvurmanız gerekiyor.) LES notunuz sınav tarihi itibariyle 2 sene geçerli olacaktır. Bu zaman zarfı içerisinde istediğiniz üniversiteye bu notunuzla başvurabilirsiniz. Eğer sınavın üzerinden 2 sene geçmiş ise, LES’e tekrar girmeniz gerekecek.

Öncelikle şunu da söylemem gerekir ki, LES’den 45 puan almanız işinizi görmeyebilir. Ben en az 55 puan almanızı tavsiye ederim. Çünkü rakipleriniz yüksek puanlarla karşınızda olacak. Üniversitelerde hangi bölümlere başvuracaksanız, öncesinde gidip öğretim görevlileriyle bir görüşme yapmanızı tavsiye ederim. Belki mülakatta nelerle karşılaşabileceğiniz konusunda size birkaç ipucu verebilir. Ayrıca üniversite kitaplarınızı tekrar gözden geçirmeniz gerekecek. Çünkü mülakat sırasında büyük ihtimalle Bölüm Başkanı Profesör ve iki yardımcısı, genel kültürünüzü anlamaya yönelik size zincirleme sorular soracaklar.

Mülakattan da yüksek bir puan almaya bakın. En sonda sizi değerlendirirken LES notunuzun %50’sini hesaplayacaklar. Diğer %50’lik kısımda transcript, mülakat notu ve eğer gerekiyorsa İngilizce yeterlik sınavı karışımından oluşacak. Tüm işler yolunda giderse yüksek lisans eğitimine başlamış olacaksınız. Burada anlatılması gereken bir durum daha var; seçeceğiniz okul devlet üniversitesi mi, yoksa vakıf üniversitesi mi olacak? Sizin gelirinizin de direkt işin içine girdiği bu seçim tamamıyla size kalıyor. Ama seçiminiz bir devlet okulu ise, mülakatınız biraz daha çetin geçecek demektir.

Yüksek lisans yapmak demek, aslında doktora okumak için bir geçiş aşaması. Lisans bölümlerinde okurken yeteri kadar tatmin olamayan ve vizyonunu genişletmek isteyen öğrenciler de yüksek lisans yapıyor. Özel şirketlerin bazıları da kendileri için gelecek vaat eden yönetici adaylarını sektörlerindeki eğitim branşlarında yüksek lisans yaptırtıyorlar, hem de tüm masraflarını üstlenerek. (Örneğin Bankacılık ve Sigortacılık, İşletme Yönetimi gibi…)

Literatüre çok yeni bir kavram giriyor; ‘Altın Yakalılar’. Biliyorsunuz, beyaz ve mavi yakalılar zaten bilinen kavramlardı. ‘Altın Yakalılar’ ise, bilgiye sahip olan, bilgiyi istediği gibi kullanabilen ve ona hakim olan kişiler demek. Bu kişiler bilgilerini hemen paraya dönüştürebiliyorlar. Onlar için güç demek bilgi demek. Bunun da yolu tahmin ettiğiniz gibi eğitimden geçiyor. Eğer siz de bu yeni olgu içerisinde yer almak ve ‘Altın Yakalı’ bir çalışan olmak istiyorsanız, bu işe alanınızda yüksek lisans yaparak başlayabilirsiniz. Eğer özel sektör düşünmüyorsanız, akademik kariyer gibi bir niyetiniz varsa yine yüksek lisans yapmak zorundasınız. Eğer geçen seneden LES puanınız mevcut ise yaz dönemindeki üniversite başvurularını şimdiden takip edin. Yoksa LES’e henüz girmediniz mi? O zaman derhal önümüzdeki LES için form alma ve başvurma tarihlerini ezberleyin!

Etiketler: » » » »
1911 Kez Görüntülendi.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • Sosyal Medyada Dunning-Kruger Etkisi

    01 Aralık 2023 Köşe Yazıları

    Sosyal medya, günümüzde bireylerin düşüncelerini, duygularını ve bilgilerini paylaşmaları için popüler bir platform haline geldi. Fakat bazen sosyal medya üzerindeki tartışmalar ve bilgi paylaşımları Dunning-Kruger etkisi ile açıklanabiliyor. Sosyal psikologlar David Dunning ve Justin Kruger’ın ortaya çıkardığı bu önyargı ile kişiler bir hayalî üstünlüğün bilişsel önyargısı ile ilişkilendiriyorlar. İnsanların yetersiz olduğu durumları fark edememesi hali olarak da açıklanabilir. Bu durumda olan insanların yeterlilik düzeylerini nesnel olarak de...
  • DJI Air 3: İki Ana Kamera İle Geldi

    01 Ağustos 2023 Köşe Yazıları

    Yeni DJI Air 3, çığır açan ikili ana kamera sistemiyle dikkat çeken bir drone. DJI Air 3, 46 dakikaya varan uzun pil ömrü ile de öne çıkıyor. Gelişmiş pil teknolojisi sayesinde tek bir şarjla uzun süreli uçuşlar mümkün olurken, pilin hızlı bir şekilde şarj olabilmesi de özel bir ayrıntı. Bu gelişmeler sayesinde DJI Air 3'ü uzun uçuşlar yapmak isteyenler için ideal bir seçenek haline getiriyor. Ayrıca Air 3, her yöndeki engelleri hem algılıyor hem de bunlardan kaçabiliyor. Kullanılan çift kamera, daha uzun uçuş süreleri ve gelişmiş güvenlik gibi...
  • YouTube’da Herkese Açık Kullanıcı Adı Nedir?

    01 Ekim 2022 Köşe Yazıları

    YouTube’un herkese açık kullanıcı adı, kullanıcıların sizi bulmasına ve sizinle bağlantı kurmasına yardımcı olan yeni bir özellik olarak dikkat çekiyor. Kanal adından farklı olarak, herkese açık kullanıcı adı her içerik üretici için benzersiz olacak. Böylece YouTube'da kişiye özgü kimliğinizi daha kolay oluşturursunuz. Kullanıcı Adları ve Kanal URL'leri Herkese Açık Olacak Herkese açık durumda olan kullanıcı adınız kanal URL'lerinde görünecek. Kişiselleştirilmiş olan URL, herkese açık kullanıcı adı için genel olarak belirleyici olacak. Herk...
  • Dışarıda Halka Açık Wi-Fi Kullanıyor musunuz?

    01 Mayıs 2022 Köşe Yazıları

    Evinizin dışında kendi mobil ağınızdan bağımsız halka açık Wi-Fi kullanıyorsanız risk altında olabilirsiniz. Burada en büyük risk veri hırsızlığına maruz kalmanızdır. Hele bir de bu WiFi ağı üzerinde oturum açtıysanız kullanacağınız verinin cinsine göre bu verilerin ve hesabınızın ele geçirilmesi an meselesidir. Halka Açık Wi-Fi Kullanırken Çok Dikkat Siber korsanlar kullandığınız internet servisinin özelliğine göre sizin oturum açarken kullandığınız şifrelere ulaşabilecekleri gibi banka bilgileriniz, özel belgeleriniz ve yaptığınız e-posta...