logo

“Yapay Zeka, Humanoid, Sibernetik ve İnsan”

Erkut Altındağ

Erkut Altındağ
erkutaltindag@gmail.com
“Yapay Zeka, Humanoid, Sibernetik ve İnsan”

Yeni bir bin yıl ile birlikte güncel kavramlar etrafımızı kuşattı ve bir karmaşa yaşamaya başladık. İnsanoğlunun uzun hayat serüveni sırasında karşılaştığı yenilikler, buluşlar ve keşifler son yüz yıl içinde tavana vurdu. Belki de her yıl teknolojik gelişmeler katlanarak hızlanıyor ve bu bir bakıma korkutucu bir görünüm kazanıyor.

Biraz hayal gücümüzü çalıştırıp kafamızda bir kurgu kuralım; 100 yıl önce fiziksel fonksiyonları dondurulan ve günümüzde tekrar işler hale getirilen bir insan düşünelim. Yani bir asırdan beri uyuyan bir insan. Günümüzde uyandırıldığında yüksek olasılıklı çevreye adapte olamayacaktır çünkü günlük aktiviteleri dahil her şey değişmiştir. Bilimkurgu filmlerinin klasik bir konusu olan bu bahsettiğimiz olay aslında şu anda gerçekleşiyor! Nasıl mı? Son 10 yıldaki tüketici elektroniğindeki gelişmeleri düşündüğümüzde, bir çok ipucu kendiliğinden ortaya çıkıyor. Örnekler vererek açıklarsak aslında her şey çok net!

Sony’nin robot köpeği Aibo ile başlayan robot furyası, yine Sony’nin Qrio adını verdiği insanımsı robot ile hızlanarak büyüyor. Qrio 58.5 cm boyunda ve sadece 7.5 kg. ağırlığında. İnsanlarla makineleri birbirlerine daha da yaklaştıran Qrio, etrafındaki insanlarla etkileşime geçebiliyor ve alnına dahil edilmiş ek bir üçüncü göz vasıtasıyla aynı anda 10 kişiyi yüzlerinden tanıyabiliyor. Sony’nin bu robotun seri üretimine geçmeyeceğini, ancak teknolojisinden diğer ürünlerde faydalanacağını açıklamasıyla robot meraklıları biraz hayal kırıklığına uğradılar. Sony’nin robotları öncü örnekler, Honda gibi sanayi devleri bile bu alanda hızlı ve sağlam adımlarla ilerliyorlar.

Dünyanın en gelişmiş yapay zekalarından biri olan Alan ise her geçen gün kendine yeni özellikler ekliyor. Alan, size gerçekçi cevaplar verebilen, veri tabanında ciltlerce kitabın içeriğinin yer aldığı bir yapay zeka programı. İnternet adresinden girilip, çevrim içi olarak sohbet yapılabiliyor. Yeni eklenen özelliklerin başında, Alan’a “karakterler” ekleyebilme seçeneği var. Örneğin uygun modu seçerseniz Alan size arkadaş olabilir, sevgili rolü yapabilir veya size düşman gibi davranabilir. Ayrıca Alan bir çok alanda çok iddialı. Zaten bu programın yazanlar da yeni bir yaşam türü oluşturduklarını iddia ediyorlar. Algoritmik hesap yeteneği ile birlikte Alan yakında karşımıza gerçekten de biçim değiştirmiş olarak çıkacak!

Bunu biraz daha açıklayalım. Yapay zeka, sibernetik ve robot üretimi alanındaki hızlı değişimler, aslında birbirlerini tamamlayıcı bir zemin hazırlıyorlar. Yapay zekaların kullanımlarının gerçekleşeceği cihazlar olmalı; yapay zekanın işlemesi internet’in veya bilgisayarın dışında da gerçekleşebilmeli. Aynı şekilde robotların da düşünerek, akılcı bir şekilde hareket etmeleri gerekiyor. Ortaya çıkacak yeni tür, yakın zamanda olmasa da insanların hayatında önemli bir yer işgal edecek.

Makinelere hayatımızın her alanında ihtiyaç duyuyoruz. Cep telefonları ve bilgisayarlar hızlı iletişimi sağlarken, araba, uçak gibi dev mekanik araçlar da bizim fiziksel olarak bir yerden diğer bir yere nakil edilmemizi hızlandırıyor. Artık bilgisayar kullanılmayan işyerleri kalmadı. Aynı şekilde insanların birçoğunun cep telefonu da var. Araba ya da motorsiklet almak ise hepimizin hayali. Tüm bu makineler insanlar tarafından kontrol ediliyor. Onlara işlev kazandıran, o cihazları ve makineleri kullanan insanoğlu. Ama bahsettiğimiz bu teknolojiler ile bu makineler insanlara ihtiyaç duymadan da çalışabilecekler. Birçoğu kendi kararlarını kendileri alacak.

İşte asıl tehlike de burada yatıyor. Kişilik özelliği eklenmiş ve yüksek bir zekaya sahip bir robot ile aynı toplumda yaşayıp aynı kuralları paylaşmaya başladığımızda, kendi ırkımızın oluşturduğu yeni bir tür ile arkadaş olmaya çalışacağız. Peki, akıl ve hareket kabiliyeti verdiğimiz bu yeni tür kararlarını kendi başına almaya başladığında bizim kurallarımızı ve yaşama tarzımı sorgulamaya, hatta hoşlanmamaya başlarsa? Dünyaya büyük bir hızla verdiğimiz zararı, çevreyi kirletmemizi, insanları öldürmemizi ve diğer yaptıklarımızdan dolayı bizi bir tehlike unsuru olarak görmeye başlarsa ne yapacağız? Artık ortak yaşam alanı dünya olduğundan ve bizi de dünyaya zarar veren bir ırk olarak gördükleri için ya insanoğlunu dünya üzerinden silmeye kalkarlarsa? Bu durumda insanoğlunu nasıl bir gelecek bekliyor? Belki de 25-30 sene sonra robot ırkına karşı yapılacak savaşta insanoğlu kendi oluşturduğu bir türe yenik düşecek. Size çok mu fantastik geldi? Göreceğiz…

Kaynak:

www.cnn.com

www.a-i.com

www.sony.com

Önemli Not: İnternet üzerinde Alan ile tanışmak ve sesli görüşme yapmak isterseniz www.a-i.com adresini ziyaret etmeniz yeterli olacaktır.

Etiketler: » » »
2539 Kez Görüntülendi.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • Planlı Zamanda Mesaj Göndermek

    01 Kasım 2026 Köşe Yazıları

    Gece yarısı gelen bir mesajla uykunuzun bölünmesinden ya da önemli bir doğum gününü unuttuğunuz için gönül almak zorunda kalmaktan sıkıldınız mı? Turkcell’in mesajlaşma uygulaması BiP, “Planlı Mesaj” özelliğiyle hem unutkanlara hem de mesajlarını doğru zamanda göndermek isteyenlere pratik bir çözüm sunuyor. Teknoloji hayatımızı kolaylaştırıyor ama bazen en basit şeyleri bile unutabiliyoruz. Örneğin, arkadaşınızın doğum gününü gece saat 00.01’de kutlamak istiyorsunuz ama o saatte çoktan uykuya dalmış olabilirsiniz. Ya da iş arkadaşınıza sabah g...
  • Güvenli Bir Parola Nasıl Olmalı?

    01 Ekim 2026 Köşe Yazıları

    Dijital dünyada kapımızın kilidi artık metal değil, birkaç harf ve rakamdan oluşuyor. Ama kabul edelim; çoğumuz hâlâ bu kapıya “123456” yazıp anahtarı da paspasın altına bırakıyoruz. E-posta, sosyal medya, banka hesabı, alışveriş siteleri, dijital abonelikler… Günlük hayatımızın neredeyse tamamı parolalarla korunuyor. Buna rağmen kullanıcıların önemli bir bölümü hâlâ kolay tahmin edilebilen, kısa ve birden fazla hesapta kullanılan parolaları tercih ediyor. Sonra hesap ele geçirilince herkes aynı soruyu soruyor: “Benim hesabı nasıl buldular?...
  • Yapay Zekada Asıl Rekabet Modelde Değil Kullanımda

    01 Eylül 2026 Köşe Yazıları

    Yapay zekâ dünyasında son dönemin en popüler tartışması şu: “Hangi model daha iyi?”ChatGPT mi, Gemini mı, Claude mu? Hangisi daha hızlı, hangisi daha akıllı, hangisi daha az halüsinasyon görüyor? Bence asıl soru başka: Sen yapay zekâyla ne yapabiliyorsun? Çünkü artık elimizdeki modellerin büyük bölümü günlük kullanıcı açısından fazlasıyla güçlü. Birine Ferrari, diğerine Porsche, ötekine Mercedes diyebiliriz. Ama direksiyondaki kişi otomobili hâlâ ikinci viteste kullanıyorsa kaputun altındaki motorun pek önemi kalmıyor. Yapay zekâdaki gerç...
  • Özel Alanımızda Mahremiyet Kalmadı

    01 Mart 2026 Köşe Yazıları

    Dijitalleşme hayatımızı kolaylaştırdı ama bir gerçeği de yüzümüze çarptı: özel alan dediğimiz sınırlar hızla siliniyor. Akıllı telefonlardan televizyonlara, internete bağlı beyaz eşyalardan robot süpürgelere kadar pek çok cihaz, kullanıcı davranışlarını kaydediyor. Günlük rutinlerimiz, tüketim alışkanlıklarımız, konum bilgilerimiz ve hatta sosyal çevremize dair ipuçları büyük veri havuzlarında toplanıyor. Yapay zekâ teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte bu veriler artık yalnızca saklanmıyor; analiz ediliyor, sınıflandırılıyor ve ekonomik ya da...